Şurası bir gerçek ki onca amortisör markası içinde dağ bisikletçiliğine damgasını vurmuş en önemli model hangisidir desek sanırız ilk akla gelen isimlerden biri Rock Shox SID olur. Bundan tam 10 yıl önce Mt. Snow, Vermont/Kanada’da dünya kupası yarışında ilk defa piyasaya çıktığından beri SID ismi dağ bisikletçiliğinde hafiflik ve yüksek performans ile özdeşleşti. “Superlight Integrated Design”’ın kısaltması olan SID son on yıl içinde dağ bisikletine her başlayanın rüyasını süsleyen model oldu.

Büyük boyut için tıkla!

SRAM markası SID modelinin 10. yılını kutlamak için elinden geleni yapıyor. Biz de bu çabaya eşlik edelim ve dağ bisikletinin tarihindeki en önemli ürünlerden biri olan bu amortisörün 10 yıllık ömrünün albümünde sayfaları çevirelim.

1997 – İlk Haberler

Kanada’da Mt. Snow Dünya Kupası’nda Rock Shox 1998 yılında SID kullanacak olan takımları duyuruyor. SID’in üretimi 1997 yılının son baharında başlıyor. Mavi renkli SID sarı renkli Judy’nin hemen yerini alıyor. İlk seri üretim SID havali, negatif yaylı, tepme kontrolü istenilen hıza göre değiştirilebilen kartuşlara sahip.

1997 yılında Rock Shox’da SID’i tasarlayan kadro Steve Simons (başkan), Paul Turner (ilk Rock Shox amortisörünü tasarlayan isim), Mike “Mic” McAndrews (AR-GE sorumlusu), Roy Turner (Paul’un akrabası değil, Kawasaki’den transfer).

1998 – İlk Yarış

Mt. Snow-Vermont, Kanada. Dünya kupası yarışı kapsamında Rock Shox ilk defa SID adini taşıyan bir amortisör yarışlarda kullanılıyor. Kadınlarda Laurence Leboucher, genç erkeklerde ise Julien Absalon XC Dünya Şampiyonası’nı SID ile kazanıyorlar. SID modeli ilk günden itibâren hafiflik söz konusu olduğunda zirveye yerleşen amortisör oluyor. SID serisinin ilk modeli 60mm süspansiyon mesâfesine sahip ve 1180g ağırlığında. Bugün bakıldığında inanılması zor bir ağırlık.

1998

Büyük boyut için tıkla!

1999 – Aileye Katılan Yeni Üyeler

1999 yılında SID serisi üç modeli kapsıyor: XC, SL ve ilk çift köprülü SID modeli olan XL. Ayrıca ayni yıl SID’in arka amortisörü de piyasaya çıkıyor, bugünlerde doping kokulu hikâyelerini dinlediğimiz Michael Rasmussen o yıl SID ile İsveç’te dağ bisikletinde dünya şampiyonu oluyor. Haliyle gelişen teknoloji SID’in ağırlığını 1360g’a çıkarıyor, bugün de kullanılan Dual Air (ana hava kartuşu amortisörün sertliğini, ikinci/negatif hava kartuşu ise hassasiyetini belirliyor) teknolojisi ilk defa kullanılmaya başlıyor. Tepme kontrolü çekilip bastırılan bir düğme aracılığı ile ayarlanıyor.

SID SL

SID SL’in en önemli özelliği Dual Air teknolojisini ilk kullanan model olması. Buna ek olarak bu modelle birlikte amortisörde elastomer dönemi üst sınıfta kapanıyor diyebiliriz, SL’de elastomer yok. Yeni C3 kartuş teknolojisine sahip, amortisörün sıkışma ve tepme hızları birbirinden bağımsız olarak ayarlanabiliyor.

63mm mesâfeye sahip SID, bisiklet üreticilerine (OEM) 80mm ile de sunuluyor, ağırlığı yaklaşık 1.2 kilogram.

SID XC

SID XC nispeten daha hesaplı model. Dual Air ve C3 teknolojileri burada da var, tek farkı SL’e oranla yaklaşık 100 gram daha ağır olması (1.3 kilo). Seri olarak 80mm üretiliyor, OEM modelleri 63mm.

1999 XC

Büyük boyut için tıkla!

SID XL

Adından da anlaşılacağı üzere çift köprülü XL modeli ailenin “ağır ağabeyi”. Evet, inanması güç bile gelse zamanında SID amortisörleri serbest sürüş bisikletlerinde kullanılıyorlardı. Teknolojik olarak SL ve XC modelleri ile aynı olan XL’in farkı o zaman için dudak ısırtan 100mm süspansiyon mesâfesi sunması. 1.7 kilo ağırlığındaki SID XL modeli neyse ki Rock Shox’ın ürettiği tek çift köprülü SID modeli oldu.

1999 XL

Büyük boyut için tıkla!

2000 – Race

SID SL 2000 yılında SID Race modeli olarak piyasaya sürülüyor. yaklaşık 1.300 gram ağırlığındaki model ayrıca “all travel options” adı altında isteğe bağlı olarak 63mm ve 80mm arasında değişen süspansiyon mesâfesine de sahip. Haliyle o yıllarda 80mm gereksiz sayılıyordu. SID’in dayanıklılığını arttırmak için ayrıca o yıl XXX conta sistemi getirildi. Çift köprülü SID XL modeli biraz daha hafifleyerek aşağı yukarı 1.600 grama indi. SID XC 1.400 gram iken, SID SL sadece 1.300 gramdı. Ayrıca 100mm mesâfeye sahip yeni SID 100 piyasaya çıktı.

2000 Race

Büyük boyut için tıkla!

Bunun dışında Rock Shox olimpiyata katılacak sporcuları için SIDney modellerini tanıttı. Hem erkeklerde, hem kadınlarda birinciler SID amortisörleri kullandılar. 2001 model SID SL’le teknik olarak eş olan ve sınırlı sayıda 500 adet SIDney modeli piyasaya sürüldü.

İspanya Sierra Nevada’da elit erkeklerde Miguel Martinez erkeklerde, Jose Herminda U23 erkeklerde dünya şampiyonasını kazandılar SID ile.

2001 – Pure

2001 yılında yeni Pure tepme kontrol sistemi amortisörlerde yer almaya başladı ve SID dışarıdan amortisörün sıkışma hızını kademeli olarak kilitlenmeye kadar ayarlama imkânı sundu.

Grouse Mountain Dünya Kupası’nda Roland Green bisiklet tarihinde ilk karbon taca sahip amortisör olan bir BlackBox SID Carbon ile yarıştı. Vail/Kolorado’da erkeklerde Roland Green, kadınlarda Alison Dunlap ve U23 erkeklerde Julien Absalon dünya şampiyonu oldular BlackBox SID Carbon ile.

SID Race

SID Race modeli Dual Air ve “Pure Damping” tepme kontrol sistemine sahip. 63mm sıkışma mesâfesi ve 4mm negatif sıkışma mesâfesi var, sadece 1.130g ağırlığında. Renginin ismi “electric blue”. Üst borular Easton’dan geliyor, ve ilk defa olarak disk fren alıcılarına sahip.

2001 Race

Büyük boyut için tıkla!

SID SL

”Electric Blue” rengi sadece Race’e özgü olduğundan SL “SID Blue” adini taşıyan yıllardır kullanılan mavi ya da siyah renge sahip. Teknik özellikleri Race ile ayni, tek farkı 1.220g olması.

SID XC

Hydra Air teknolojisine sahip XC modeli tek hava kartuşuna sahip, tepme kontrolü dışarıdan ayarlanabiliyor. Seri üretimde 63mm, “all travel” seçeneği ile 80mm’ye çıkartılabiliyor, ayrıca 12mm negatif sıkışma payı da var bu modellerde. “SID Kırmızısı” rengine sahip amortisör 1.45 kilogram ağırlığında.

2002 – SRAM Sahnede

2002 yılında Rock Shox SRAM tarafından satın alınıyor. Bir yıl önce yarış ortamında denenen SID Carbon modeli piyasaya sürülüyor. Kaprun/Avusturya’da elit erkeklerde Roland Green, U23 erkeklerde Julien Absalon SID ile XC dünya şampiyonu oluyorlar.

Teknik olarak önemli yenilikler taç ve şaft kısımları karbon modelin çıkmasının dışında amortisörün dış borularında magnezyum alaşımı kullanılmaya başlaması.

SID Race Carbon

63 ya da 80mm süspansiyon mesâfesine sahip bu model sadece 1.200g ağırlığında. Dual Air ve Pure Damping teknolojilerine sahip, karbondanolması nedeniyle yekpâre taç-şaft borusu birimine sahip ve Rock Shox’taki adı Climb-It Control olan amortisörü tam kilide kadar kademeli olarak sertleştirme seçeneği sunuyor. Elbette tepme kontrolü de dışarıdan ayarlanabiliyor.

2002 WC

Büyük boyut için tıkla!

SID Race Titanium

Karbondan hoşlanmayanlar için 50g daha fazlasına (1.250g) nitratlaştırılmış iç borulara sahip bir model de SID serisine katılıyor.

SID SL

Serinin en “alt” modeli. 1.350gram ağırlığında, Dual Air ve Pure Damping ile donatılmış, kilit seçeneği var, All-Travel ile 63mm’den 80mm’ye çıkartılabiliyor.

2003 – SID Worldcup

2003 yılında SID serisine bir yıl önceki Carbon modelinin devamı olarak SID WorldCup modeli dahil oluyor. Buna ek olarak gidondan kilit imkânı ilk defa sunuluyor: “BlackBox Remote Control”. İç borular “slippery-silver” adı verilen bir kaplama ile kaplanıp hem daha ince üretilerek ağırlıktan tasarruf ediyorlar, hem de amortisörün hassaslığını arttırıyorlar.

Lugano/İsviçre’de Filip Meirhaeghe elit erkeklerde SID ile dünya şampiyonu oluyor.

SID WC

WC modeli 63/80mm süspansiyon mesâfesine sahip, 1.230g ağırlığında, sıkışma hızı gidondan kumanda ile ayarlanabiliyor, karbon taç-şaft borusu birimine sahip, Dual Air/Pure Damping ile donatılmış model. “Rollin’ Green” ve “Electric Blue” adı verilen renklere sahip.

2003 WC Rollin' Green

Büyük boyut için tıkla!

SID Team

63/80mm, 1.300g, gümüş ya da siyah renge sahip Team modeli Dual Air ve Pure Damping’in yanında Climb-It Control ile kademeli olarak amortisörün sıkışma hızını tam kilitlenmeye kadar ayarlama seçeneği sunuyor.

2003 Team

Büyük boyut için tıkla!

SID Race

Yaklaşık 1.300g’lik Race modelinin üst iki modele oranla farkı Dual Air’in yanında nispeten basitleştirilmiş Pure DeLite tepme kontrol sistemine sahip olması ve sadece tepme kontrol hızının ayarlanabilmesi. Amortisör işlenmemiş metal grisi ya da kırmızı renge sahip.

2004 – Atina

Rock Shox 2004 yılında Atina Olimpiyatları için SID Athena serisini çıkardı. 2005’te piyasaya sürülecek olan SID WorldCup modelinin aynisi olan bu amortisör ile Julien Absalon olimpiyatlarda altın madalya aldı. Ayrıca gene Absalon Les Gets/Fransa’da elit erkeklerde dünya şampiyonu oldu SID ile.

2004 Athena

Büyük boyut için tıkla!

SID WC

SID 2004 yılında da 63mm sıkışma mesâfesi seçeneğini sunuyor. 1.230g’lik WorldCup modeli gidondan kumandaya sahip, iç borular Slippery-Silver kaplama, karbon taç-şaft borusu birimi, Dual Air/Pure Damping gümüş rengine sahip amortisörün diğer özellikleri.

2004 WC

Büyük boyut için tıkla!

SID Team

Team modelinin farkı gidondan kumanda olmaması ve karbon yerine şaft ve taçta alüminyum kullanılması. Ama Climb-It Control ile gene de bayağı ayar imkânı tanıyor. Ağırlığı 1.300g, gümüş ve siyah renklerine sahip.

SID Race

Race modeli serinin en basit modeli. 1.300g ağırlığındaki amortisör Dual Air ve Pure DeLite ile donatılmış, tepme kontrol ayarına sahip.

2005 – PopLoc

Livigno/İtalya’da (evet gene) Julien Absalon’un SID kullanarak elit erkeklerde dünya şampiyonu olduğu 2005 yılında “BlackBox Remote Control” tasarımının basarili olmasından cesaret alan Rock Shox yeni PopLoc teknolojisini piyasaya sürüyor. Bu sayede amortisörün sıkışma hızı kademeli olarak sürüş esnâsında ayarlanabiliyor.

SID WC

Serinin en üst modeli olan WorldCup’ın en önemli özelliklerini sıralamak gerekirse: Dual Air, Pure tepme kontrol tasarımı, Climb-It Control ve Kilitin birleşimi diyebileceğimiz PopLoc sistemi. Taç ve şaft borusu karbondan yekpâre olarak üretiliyorlar, sıkışma mesâfesi 63/80mm arasında seçilebiliyor (all travel), iç borular “slippery-silver” kaplamalar, titanyumdan parçalar var, alt borular yekpâre magnezyum,. Tek renge (platin/gümüş) sahip modelin ağırlığı 160mm şaft borusunda 1.250g, PopLoc birimi fazladan 100g getiriyor.

2005 WC

Büyük boyut için tıkla!

SID Team

Dual Air/Pure/PopLoc bu yıl da SID Team’in belli başlı özellikleri. Easton’ın ürettiği iç borular “LowFriction” adı altında bir film ile kaplanıyorlar, 160mm şaft borusu ile 1.350g ağırlığındaki modelde PopLoc birimi fazladan 70g getiriyor.

SID Race

Race modeli serinin en az ayar imkânına sahip modeli. Dual Air ve Pure DeLite dışında ayar mümkün değil. Siyah ya da SID kırmızısı renge sahip amortisörün bir artısı sade donanımı sayesinde 160mm şaft borusu ile sadece 1.250g olması.

2006 – Motion Control

2006 Motion Control teknolojisinin SID’de ilk yer aldığı yıl. Floodgate’in de eklenmesi ile birlikte sürüş esnâsında amortisörü en ince noktasına kadar ayarlamak mümkün. Ayrıca alüminyum düğmeler ve tasarımda gelişmeler görülüyor bu yıl.

Rotorua/Yeni Zelanda’da (evet, bir kez daha) Julien Absalon elit erkeklerde SID ile dünya şampiyonu oluyor.

Seride yer alan üç model de (WC, Team, Race) Dual Air ve

SID Worldcup

Dual Air, Motion Control ve PopLoc bu yılın başlıkları. Taç ve şaft borusu karbondan yekpâre olarak tasarlanmış, 63/80mm arasında ayarlanabilen süspansiyon mesâfesine sahip, beyaz renkli amortisörün ağırlığı 1.400g.

2006 WC

Büyük boyut için tıkla!

SID Team

Yaklaşık 1.480g’lik Team modelinin WorldCup modeliyle arasındaki en önemli fark taç ve şaft borusunun alüminyumdan olması.

Race

Serinin en basit donanımlı modeli Race gene en hafif model: 1.300g, Motion Control ve kilit gibi donanımdan yoksun olması bundaki en önemli etken.

2007/2008 – SID Mavisi

2007 modellerinin teknik özelliklerine fazla girmeye lüzum yok. WorldCup, Team ve Race modelleri genel olarak 2006 ile aynılar. 2007 yılındaki en önemli yenilik Mt. Saint Anne/Kanada’da Absalon’un SID’in 10. yıl özel modeli ile gözükmesi oldu.

2007 10th Anniversary

Büyük boyut için tıkla!

2008

Büyük boyut için tıkla!

Aşağıdaki tabloda 2008 yılında çıkacak olan yeni ve bastan aşağı yenilenmiş SID serisinde yer alacak modellerin teknik özelliklerini inceleyebilirsiniz.

Büyük boyut için tıkla!

Bu modelin detaylı fotoğraflarını daha önce sizlere sunmuştuk.

Kaynak: SRAM/Rock Shox

2007 Eurobike'ta Rock Shox

2008’de yeni çıkacak Rock Shox modellerinin teknik özelliklerini Eurobike 2007 – Amortisörler makâlesinde Rock Shox başlığı altında etraflıca yazdık. Eurobike fotoğraf albümünün onuncu sayfasında bu modellerin fotoğraflarını inceleyebilirsiniz.